Diyarbakır

Diyarbakır'ın tarihi, Mezopotamya'nın ilk yerleşim yerlerinden biri olarak kabul edilen MÖ 7500'lü yıllara dayanır. Çayönü Tepesi'nde yapılan kazılarda Neolitik Çağ'a ait buluntular, şehrin insanlık tarihi açısından ne denli eski ve önemli bir yerleşim yeri olduğunu ortaya koymaktadır. Köklü geçmişi boyunca Sümerler, Akadlar, Hurriler, Mitanniler, Hititler, Asurlular, Urartular, Medler, Persler, Büyük İskender ve Seleukoslar gibi pek çok kadim medeniyetin hâkimiyeti altına girmiştir. Özellikle Asurlar döneminde önemli bir merkez haline gelen şehir, "Amid" adını almıştır. Roma İmparatorluğu döneminde stratejik önemi artmış, surlarla çevrilerek askeri bir üs konumuna gelmiştir. Bizans İmparatorluğu'nun ardından sırasıyla Sasaniler, Emeviler, Abbasiler, Mervaniler, Selçuklular, Artuklular ve Akkoyunlular gibi Türk İslam devletleri tarafından yönetilmiştir. Özellikle Artuklular döneminde bilim, sanat ve mimaride parlak bir dönem yaşamıştır. Diyarbakır Ulu Camii ve Dört Ayaklı Minare gibi yapılar bu dönemin önemli eserlerindendir. 1515 yılında Yavuz Sultan Selim döneminde Osmanlı topraklarına katılan Diyarbakır, uzun yıllar Osmanlı İmparatorluğu'nun önemli eyalet merkezlerinden biri olmuştur. Cumhuriyet döneminde ise Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin en büyük ve stratejik illerinden biri olma özelliğini korumuştur. Bugün de tarihi surları, Dicle Nehri ve kültürel mirasıyla geçmişin izlerini taşıyan canlı bir şehirdir.